Kodi tikufunikirabe kusunga Sabata ndi kupereka chakhumi?

Kodi tikufunikirabe kusunga Sabata ndi kupereka chakhumi?

Kodi tikufunikirabe kupereka chakhumi ndi kusunga Sabata mu Pangano Latsopano? Kodi mzimu wa malamulo amenewa ndi wotani?

10/20/2026—8 mphindi

Ndi Moyo wa Chikirisitu Wochitachita

Kodi tikufunikirabe kusunga Sabata ndi kupereka chakhumi?

Yesu sanachotse lamulo, koma analikwaniritsa

Anthu ambiri amadabwa ngati ayenerabe kupereka chakhumi mu Pangano Latsopano, komanso ngati ayenerabe kusunga Sabata (Loweruka) ngati lopatulika. Kapena kodi izi zinali za Ayuda okha mu Pangano Lakale?

Tikudziwa kuti lamulo losunga Sabata linali lofunika kwambiri kwa Mose ndi aneneri. Yehova anayeretsa tsiku lachisanu ndi chiwiri kuyambira nthawi ya chilengedwe. Koma n’zodabwitsa kuti ili ndi lamulo limene Yesu nthawi zambiri ankaimbidwa mlandu wakuswa.

 Anthu ambiri amanena kuti Yesu wachotsa lamulo losunga Sabata. Koma zimenezo sizikugwirizana ndi mawu Ake pamene akunena kuti, “Musaganize kuti ndinadza kudzathetsa malamulo kapena zonena za Aneneri; sindinabwere kudzathetsa koma kukwaniritsa.” Mateyu 5:17. M’mawu ena, Yesu sanabwere kudzachotsa lamulo la Sabata, koma kudzakwaniritsa.

Timawerenganso mmene Yesu anakwaniritsira Chilamulo ndi Aneneri: “Munamva kuti kunanenedwa kwa anthu kale kuti, ‘Usaphe; ndipo kuti aliyense amene apha munthu adzaweruzidwa.’ Koma Ine ndikukuwuzani kuti aliyense wokwiyira m'bale wake adzapezeka wolakwa ku bwalo la milandu.... Munamva kuti kunanenedwa kuti, ‘Usachite chigololo.’ Koma Ine ndikukuuzani kuti aliyense woyang’ana mkazi momusirira wachita naye kale chigololo mumtima mwake.” Mateyu 5:21-22, 27-28.

Umu ndi momwe Yesu anatengera malamulo onse. Anawakwaniritsa. Chilamulo sichinali changwiro, koma Yesu anabwera ndi chimene chili changwiro! Lamulo la Sabata silinali losiyana. Tingatenge lamuloli mumzimu womwewo ndi kunena kuti, “Munamva kuti kunanenedwa kuti: ‘Uzisunga tsiku lachisanu ndi chiwiri kukhala lopatulika.’ Koma Ine ndikukuuzani kuti masiku onse ndi opatulika.” Timawerenga za Sabata kuti: “Mudzisunga osaphwanya Sabata; musamachite zimene mukufuna pa masiku anga opatulika, tsiku lasabata lidzikhala tsiku lachisangalalo.  Tsiku lopatulika la Yehova muzililemekeza posayenda munjira zanu, kapena kuchita zimene mukufuna ndi kuyankhula zopanda pake....” Yesaya 58:13. Tikawona zimene iwo sankayenera kuchita pa Sabata, tingafunse funso ili: Kodi ankaloledwa kuyenda m’njira zawo ndi kulankhula zopanda pake pa masiku ena onse?

Mzimu wa Sabata motsutsana ndi chilembo cha Chilamulo

Mu Chipangano Chakale anali ndi masiku asanu ndi limodzi kuti agwire ntchito yawo; ankachita zimene iwo eni ankafuna. Koma tsiku lachisanu ndi chiwiri linali la Ambuye. Pa tsiku limenelo ankayenera kuchita zimene Ambuye ankafuna kuti achite. Kodi umu ndi mmene Yesu anazionera? Mu Yesaya timawerenga kuti analemekeza tsiku limenelo posayenda njira zawo kapena kulankhula zopanda pake. Yesu anakwaniritsa lamulo limeneli. Analemekeza tsiku lililonse pochita nthawi zonse zimene Ambuye ankafuna kuti Iye achite, osati kufunafuna zofuna Zake.

Mu Pangano Latsopano takhala atumiki a Mzimu, osati a chilembo (Aroma 7:6). Afarisi sanamvetse zimenezi, ndipo anaimba Yesu mlandu kuti anaswa lamulo la Sabata malinga ndi chilembo cha lamulo. Koma Yesu sanatsutsane konse ndi mzimu wa Sabata, ngakhale kuti anathyola ngala za tirigu pa Sabata (Mateyu 12:1-14; Marko 2:23-28). Umu ndi mmenenso anasungira malamulo ena, monga pamene sanaweruze mkazi amene anagwidwa akuchita chigololo (Yohane 8:3-11).

Ngakhale Ayuda a m’Chipangano Chakale ankasunga Sabata motsatira chilembo, ambiri a iwo sanalisunge mu mzimu. Iwo anali ndi mzimu wolakwika, ndipo analibe mpumulo. Amangodikirira kuti Sabata lithe kuti agulitse tirigu, akweze mtengo ndi kunyenga ndi masikelo achinyengo (Amosi 8:5). Masiku ano pali anthu ambiri amene angatchedwe “Akhristu a Lamlungu”. Amakhala mu mzimu wa dziko lapansi, koma Lamlungu amapita kutchalitchi, amalambira ndipo amaoneka ngati opembedza. Koma amasangalala Lolemba likafika ndipo akhoza kubwerera kukafunafuna zofuna zawo.

 Atumwi anali atalowa m’moyo wosiyana kotheratu pamene analemba kuti, “Mawu a Khristu akhazikike kwathunthu m’mitima mwanu. Muziphunzitsana ndi kulangizana wina ndi mnzake ndi nzeru zonse, pamene mukuyimba Masalimo, nyimbo zotamanda ndi nyimbo zauzimu, kuyimbira Mulungu ndi mitima yoyamika. Ndipo chilichonse chimene mungachite, kaya n’kuyankhula, kaya n’kugwira ntchito, muchite zonse m’dzina la Ambuye Yesu, kuyamika kwa Mulungu Atate kudzera mwa Iye.” Akolose 3:16-17.

Izi si za Loweruka kapena Lamlungu lokha, koma za tsiku lililonse. Anthu amene ali odzipereka kwambiri kusunga Sabata—tsiku lachisanu ndi chiwiri—samvetsetsa tanthauzo lenileni kapena mzimu wa Sabata. Amatumikira chilembo cha lamulo ndipo amasamalira kwambiri masiku, miyezi, nyengo ndi zaka. Koma zimakhala zosiyana tikakhala ana a Mulungu. Mulungu watumiza Mzimu wa Mwana Wake m'mitima mwathu, ndipo timakhala ndi kuyenda mu Mzimu umenewu—osati tsiku limodzi lokha, koma tsiku lililonse komanso nthawi zonse (Agalatiya 4:6-11).

N’zosatheka kulowa mu mpumulo pansi pa lamulo

 Mulungu anauza Israyeli kuti Sabata linali chizindikiro pakati pa Iye ndi iwo. Iwo analibe mpumulo ku Igupto kapena m’chipululu. Koma Mulungu anawapatsa lamulo lokhudza Sabata ngati chizindikiro chakuti Iye adzawatsogolera ku mpumulo m’Dziko Lolonjezedwa. Koma Yoswa sanakwanitse kuwapatsa mpumulo (Ahebri 4:8). Iwo sanamvere ndipo anachita pangano ndi mdani (Oweruza 2:1-4).

Koma tsopano tikhoza kumva uthenga wabwino: “Pakuti iye amene walowa mu mpumulo wa Mulungu wapumulanso ku ntchito zake, monganso Mulungu anapumula ku zake.” Ahebri 4:10. “Ndipo Mulungu anaona zonse zimene anazipanga, ndipo taonani, zinali zabwino kwambiri … ndipo anapumula pa tsiku lachisanu ndi chiwiri.” Genesis 1:31; 2:2.

Ndi Khristu, inafika nthawi yokonza zinthu kuti tikhale angwiro malinga ndi chikumbumtima chathu ndi kupumula ku ntchito zathu Ahebri 9:10. Ngati mulibe chikumbumtima chabwino, mulibe mpumulo uliwonse, osati Loweruka kapena Lolemba. Koma ngati mukukhala mu Mzimu wa Khristu ndi kupereka thupi lanu ngati nsembe yokondweretsa Mulungu, ndiye kuti mwa chikhulupiriro mumalowa mu mpumulo wa Sabata umenewu tsiku lililonse. Mumapumula ku ntchito zanu monga momwe Mulungu anapumulira ku zake Ahebri 4:1-11.

Zokambirana zonsezi zokhudza kusunga Loweruka kapena Lamlungu ngati tsiku lopatulika zimachokera ku kusowa kumvetsetsa kwauzimu. Mulungu anapumula ntchito Yake itatha, ndipo sitiwerenga kuti anayambanso kugwira ntchito. Pansi pa lamulo, iwo anagwira ntchito, anavutika, ndipo anatopa ndi kugwira ntchito, koma sanapite patsogolo konse. Sanathe kusunga lamulo ndi kupeza mpumulo. Choncho Yesu anati, “Idzani kwa Ine, inu nonse otopa ndi olemedwa, ndipo Ine ndidzakupatsani mpumulo.” Mateyu 11:28-30.

 Mpumulo wa Sabata unayamba ndi Yesu. Iye anaukitsidwa tsiku loyamba, ndipo nthawi yatsopano inayamba. Iye amapereka mpumulo; choncho n’koyenera kwambiri kusunga tsiku loyamba ngati tsiku la mpumulo. Anthu amafunikira tsiku limene angakhale omasuka ku ntchito zapadziko lapansi, kuti akhale ndi nthawi yosonkhana pamodzi mozungulira Mawu a Mulungu. Kwa munthu amene ali ndi chidziwitso chauzimu, zilibe kanthu kwenikweni kuti ndi tsiku liti limene likugwiritsidwa ntchito pa cholinga chimenecho, chifukwa iye amapereka thupi lake ngati nsembe kuti achite chifuniro cha Mulungu tsiku lililonse.

Ngati apeza ndalama zilizonse, sachita zimenezo mu mzimu wa kufuna kutchuka kapena kukonda ndalama. Amapeza ndalamazo mu Mzimu wa Khristu ndipo ndi woyang’anira wake. (Machitidwe 4:32; 1 Atesalonika 2:9; Aefeso 4:28.) Amalowa mu mpumulo mwa chikhulupiriro.

Kupereka chakhumi—10 peresenti kapena 100 peresenti?

Kupereka chakhumi ndi vutonso kwa anthu ambiri, chifukwa amangotsatira chilembo cha lamulo osati Mzimu wa lamulo. Koma pankhani yopereka chakhumi, ndi chimodzimodzi ndi kusunga Sabata. Mu Pangano Lakale, lomwe linali mthunzi chabe wa zinthu zabwino zimene zinali kubwera, anayenera kupereka 10 peresenti kwa Ambuye, ndipo ankatha kugwiritsa ntchito 90 peresenti yotsalayo monga ankafunira. Kodi umu ndi mmene Yesu ankakhalira? Kodi Iye anathetsa kupereka chakhumi? Ayi, Iye anabwera ndi chimene chili changwiro; Iye anadzipereka 100 peresenti kwa Atate. Choncho, Iye akanatha kunena kuti palibe amene angakhale wophunzira Wake pokhapokha atasiya zonse! (Luka 14:33).

Kodi atumwi ananenapo chilichonse chokhudza kupereka chakhumi? Ayi, iwo anati, “Aliyense apereke monga momwe watsimikiza mumtima mwake, osati monyinyirika kapena mokakamizidwa, pakuti Mulungu amakonda wopereka mokondwera.” 2 Akorinto 9:7. (Werengani 2 Akorinto 8 ndi 2 Akorinto 9.) Inde, munganene kuti izi zikunena za mphatso zaufulu, zomwe zimawonjezera pa chakhumi. Mukanena zimenezo, mumasonyeza kuti simuli omasuka konse; muli pansi pa ukapolo. Chakhumi sichiperekedwa monga mwakufuna kwako—chimafunidwa kwambiri kwa mamembala. Alaliki nthawi zambiri amakakamiza mamembala kuti adzipereke kupereka chakhumi. Izi zikusonyeza kuti sanalowe mu mzimu wa lamulo.

Kupereka kwa Pangano Latsopano

 Limanena za Yesu kuti Iye anadzichotsera mbiri, natenga maonekedwe a kapolo (Afilipi 2:5-7). Zinali mwa kufuna Kwake mwini kuti Ambuye wathu Yesu Khristu anakhala wosauka chifukwa cha ife, ngakhale kuti anali wolemera, kuti kudzera mu umphawi Wake ife tikhale olemera (2 Akorinto 8:9). Ngati tikufuna kukhala ziwalo za thupi la Khristu, tiyenera kulowa mu lamulo langwiro la ufulu. Malinga ndi lamuloli, sikokwanira kungopereka chakhumi ndi mphatso zochepa zaufulu; tiyenera kudzipereka tokha choyamba kwa Ambuye ndi ku mpingo malinga ndi chifuniro cha Mulungu. Tikadzipereka tokha, ndiye kuti taperekanso zonse zimene tili nazo.

 Kudzera mwa Mzimu wa Khristu tafika ku chimene chili changwiro (Aroma 7:6). Ndipo ndi bwino kukhala ndi chiyanjano ndi munthu mmodzi amene, mwa Mzimu wa Khristu, ali chiwalo cha thupi la Khristu, kuposa ndi anthu zikwi zana amene amatumikira ngati akapolo motsatira chilembo chakale cha lamulo. Ndi bwino kulandira kobiri limodzi loperekedwa kuchokera mumtima kuposa ndalama zambiri zimene zimangoperekedwa chifukwa cha udindo kapena pofuna kuoneka abwino pamaso pa anthu ena. Marko 12:41-44. Tiyeni tichite khama lonse kuti tilowe mu mpumulo umenewo (Ahebri 4:11-13).

Positi iyi ikupezekanso ku

Nkhaniyi yolembedwa ndi Sigurd Bratlie yamasuliridwa kuchokera ku Norwegian, ndipo inayamba kuwonekera ndi mutu wakuti "Sabata ndi Chakhumi" mu magazini ya BCC ya "Skjulte Skatter" ("Chuma Chobisika") mu Okutobala 1943. Yasinthidwa ndi chilolezo kuti igwiritsidwe ntchito pa tsamba lino.